spichlerz - Zabytek.pl
Adres
Kantorowice
Lokalizacja
woj. opolskie,
pow. brzeski,
gm. Lewin Brzeski - obszar wiejski
Historia obiektu
Kantorowice wzmiankowane były w źródłach w 1359 r. Pierwszymi znanymi właścicielami wsi byli przedstawiciele rodu von Hoff. Kolejnym właścicielem był Nicolaus on Pückler, który nabył w 1516 r. bliżej nieokreśloną część Kantorowic. U schyłku XVI w. wieś przeszła w posiadanie książąt brzeskich, którzy około 1600 r. wznieśli tu pałac myśliwski. W 1639 r., po śmierci Jana Chrystiana dobra w Kantorowicach otrzymał jego syn August Legnicki. Po jego śmierci w 1679 r. dobra kupił Siegfrid Erdmann von Zerotin, który w 1720 r. zbył prawa własności na rzecz miasta Brzeg. Folwark prawdopodobnie istniał już w XVI w., jednak układ i typ konstrukcji budynków znamy z rysunku Friedriecha Bernharda Wernhera z 1750 r. Na nim naniesiony jest budynek w lokalizacji zachowanego spichlerza. Na mapie stolikowej z 1825 r. obiekt ten również jest naniesiony, a oznaczenie graficzne wskazuje na konstrukcję drewnianą. W 1826 r. zatwierdzono plany wymiany drewnianych zabudowań folwarcznych na murowane. Na mapie z 1884 r. jedynym budynkiem, który nadal pozostawał
w konstrukcji drewnianej był spichlerz. Nowy, murowany spichlerz wybudowano pod koniec XIX w.
w innej lokalizacji. Stary obiekt najprawdopodobniej nadal pełnił swoją funkcję. Po 1945 r. folwark użytkowała Rolnicza Spółdzielnia Produkcyjna Borkowice, a sam spichlerz już w 1964 r. należał do prywatnego właściciela i był użytkowany do końca XX w.
Opis obiektu
Obiekt zlokalizowany jest w południowo-wschodniej części wsi Kantorowice, w południowo - zachodnim narożniku podwórza folwarcznego, na północnym brzegu młynówki. Ustawiony jest kalenicowo do południowej krawędzi folwarku. Dwukondygnacyjny budynek wybudowano na planie prostokąta i nakryto wysokim dwuspadowym dachem z wydatnymi okapami. Zachowane pokrycie dachu wykonane zostało z dachówki ceramicznej karpiówki ułożonej w łuskę. Konstrukcja spichlerza jest mieszana. Dominuje konstrukcja szkieletowa z wypełnieniem pól gliną zarobioną sieczką na szczapach drewnianych. Jedna ze ścian szczytowych jest w całości murowana z cegły. W pozostałych ścianach murowane z cegły są jedynie ich dolne partie. W elewacji zachowały się oryginalne otwory okienne z kutymi kratami z zadziorami. Nieużytkowany obiekt jest w złym stanie technicznym. Uszkodzone są dach, stropy i fragmenty ścian. Jest to jedyny zachowany element XVIII w. zabudowy folwarku oraz jeden z ostatnich przykładów architektury szkieletowej w regionie. Stanowi bazę wiedzy na temat dawnych technik budowlanych, w szczególności ciesielstwa.
Dostępność: ograniczony dostęp
Autor: Agnieszka S.-Rzońca, na podstawie opracowania Grzegorza Naumowicza OT NID w Opolu, stan w 09.2024 r.
Rodzaj: budynek gospodarczy
Styl architektoniczny: nieznana
Materiał budowy:
szachulcowe
Forma ochrony: Rejestr zabytków, Ewidencja zabytków
Inspire id: PL.1.9.ZIPOZ.NID_N_16_BK.19991, PL.1.9.ZIPOZ.NID_E_16_BK.11664