Dawny zespół klasztorny Dominikanów - Zabytek.pl
Adres
Wielkie Oczy, Krzywa 6
Lokalizacja
woj. podkarpackie,
pow. lubaczowski,
gm. Wielkie Oczy
Historia obiektu
Kościół w Wielkich Oczach wzniesiono w latach 1667-1684 staraniem Andrzeja Modrzewskiego, właściciela miejscowych dóbr, na miejscu wcześniejszej, drewnianej świątyni. Osadzono przy nim dominikanów obserwantów z Żółkwi. Równolegle prowadzono prace budowlane przy budowie niewielkiego klasztoru przylegającego do ścian świątyni. W 1784 roku obserwantów zastąpili ojcowie dominikanie z prowincji św. Jacka. Pod koniec XVIII wieku kościół poddano modernizacji, w wyniku której zyskał monumentalną, parawanową fasadę, wybudowano także dwie kapliczki na placu kościelnym. Na początku XX wieku rozebrano jedno skrzydło budynku klasztornego przylegające do północnej ściany kościoła. W latach 1918-1939 przeprowadzono remonty usuwające skutki uszkodzeń powstałych w czasie I wojny światowej. W 1929 roku kościół opuścili dominikanie, ich miejsce zajęli duchowni diecezjalni, zaadaptowano budynek klasztorny na plebanię. W 1960 roku dobudowano do północnej ściany świątyni, na miejscu rozebranych pomieszczeń klasztornych, kaplicę według projektu arch. Wawrzyńca Dayczaka. W 1978 roku odbudowano dzwonnicę parawanową na przedłużeniu północnej ściany. Rok później odnowiono elewacje kościoła i klasztoru, w 1983 roku uzupełniono pokrycie dachowe i odnowiono wnętrze kościoła a w latach 1993-1997 wymieniono posadzki, odnowiono wnętrza klasztorne i elewacje całego obiektu. W 3. ćwierci XX wieku wybudowano na placu kościelnym trzy kapliczki o formie podobnej do dwóch historycznych postawionych jeszcze przez dominikanów.
Opis obiektu
Zespół ulokowany w północno-zachodniej części miejscowości, w pobliżu rynku, na niewielkim wzniesieniu, poprzedzony jest od zachodu obszernym dziedzińcem odpustowym. Budynek kościoła usytuowany jest na zamknięciu prostokątnego placu kościelnego tworzącego rodzaj dziedzińca frontowego i zwrócony do niego fasadą, ramowany jest od północny i południa szpalerami drzew. Wybudowany został na rzucie wydłużonego prostokąta, z szeroką frontową ścianą parawanową przesłaniającą przylegające do bryły kościoła pomieszczenia klasztorne i kaplicę. Klasztor dobudowano, na rzucie litery „L”, do południowej i wschododniej ściany kościoła. Wraz z współcześnie dobudowaną przy północnej ścianie kościoła kaplicą obejmuje jego bryłę ujednoliconą formą przestrzenną. Kapliczki wchodzące w skład zespołu rozlokowane są na placu kościelnym, jedna pośrodku, naprzeciw fasady świątyni, pozostałe na obrzeżach, przy ogrodzeniu. Ogrodzenie w pierwotnej formie zachowało się na niewielkim odcinku (na przedłużeniu frontowej elewacji kościoła). Zespół stanowi spójną całość, wydzieloną jednostkę w strukturze przestrzennej miejscowości.
Obiekt dostępny.
Oprac. Barbara Potera, OT NID w Rzeszowie, 23-01-2017 r.
Rodzaj: klasztor
Forma ochrony: Rejestr zabytków
Inspire id: PL.1.9.ZIPOZ.NID_N_18_ZE.5548