Historia obiektu

Przedwojenni badacze uznawali grodzisko w Korzeńsku za relikt osady obronnej kultury łużyckiej lub pozostałości osady obronnej tejże kultury ponownie użytkowane we wczesnym średniowieczu. Prowadzone w latach 50. i 60. XX w. badania weryfikacyjne nie potwierdziły łużyckiej fazy użytkowej. Współcześni badacze uważają grodzisko za obiekt wczesnośredniowieczny i datują je w szerokim przedziale czasowym na IX-XII wiek.

Opis obiektu

Usytuowanie zabytku:

Stanowisko archeologiczne jest zlokalizowane w obrębie mezoregionu Kotliny Żmigrodzkiej, około 1,1 km na północny zachód od zachodniego krańca Korzeńska, około 0,5 km na północ od Orli – dopływu Baryczy, na zadrzewionym wyniesieniu otoczonym łąką i polami.

Opis stanowiska:

Obiekt został wzniesiony na planie nieforemnego owalu. Na podstawie numerycznych modeli terenu i badań magnetycznych zweryfikowano opis elementów założenia  podany przez badaczy z lat 60. XX wieku. Ustalono następujące wymiary obiektu: średnica majdanu – 30-32 m, szerokość rozsypiska wału u podstawy – 13-14 m, zachowana wysokość wału mierzona od poziomu gruntu – 2-3,20 m, szerokość fosy – 5,5-6 m. Wały są zniszczone od południa i południowego zachodu w związku z eksploatacją piasku.

Stan i wyniki badań archeologicznych:

Pierwsze wzmianki o grodzisku w Korzeńsku pochodzą sprzed 1945 r. Według Hermanna Uhtenwoldta była to osada obronna kultury łużyckiej, o czym miały świadczyć występujące licznie ułamki naczyń z IV i V okresu epoki brązu, ponownie użytkowana w okresie wczesnohistorycznym. Około 1930 r. Max Hellmich przeprowadził oględziny obiektu. Max Hellmich i Fritz Geschwendt wymieniali w swoich publikacjach założenie obronne w Korzeńsku określając je jako pradziejowe. Z kolei notki zamieszczane w czasopiśmie Altschlesische Blätter w dziale nowe znaleziska dotyczyły wyłącznie średniowiecznych ułamków ceramiki odkrywanych na grodzisku.

W latach 1959 i 1960 Stanisław Siedlak i Tadeusz Kaletyn  przeprowadzili badania powierzchniowe i sondażowe na zlecenie Konserwatora Zabytków Archeologicznych. Założono 6 wykopów: 5 na majdanie oraz przekop przez fosę i wał w kierunku centrum majdanu. Konstrukcja ziemno-drewnianego wału i pozyskane zabytki pozwoliły na wstępne datowanie założenia na XI-XII wiek. Nie znaleziono żadnych zabytków kultury łużyckiej.

W 1968 r. Zbigniew Trudzik  przeprowadził badania sondażowe. Brak informacji o wynikach.

W 1990 r. w czasie realizacji weryfikacyjno-poszukiwawczych badań Archeologicznego Zdjęcia Polski Marek Wróbel i Jacek Nowakowski opracowali kartę ewidencyjną stanowiska archeologicznego.

Grodzisko zostało zinwentaryzowane przez badaczy z Politechniki Wrocławskiej na podstawie materiałów z laserowego skaningu lotniczego pozyskanych z zasobów Centralnego Ośrodka Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej. Z wynikami analiz opublikowanymi w 2019 r. można zapoznać się na stronie internetowej projektu:

http://www.odgrodudozamku.pl/stanowisko/korzensko-st-10-grodzisko/ (stan 23.07.2024)

Dostępność obiektu dla zwiedzających. Zabytek dostępny – na terenie Parku Krajobrazowego Doliny Baryczy.

Autor noty: oprac. Donata Trenkler, OT NID we Wrocławiu, 08-03-2021 r.