cmentarzysko, st. 1 - Zabytek.pl
Adres
Osowa
Lokalizacja
woj. podlaskie,
pow. suwalski,
gm. Suwałki
Kurhanami nazywane są w przybliżeniu koliste konstrukcje kamienno-ziemne. W tym przypadku miały one od ok. 3 do 11 m średnicy. Nad poziom gruntu wystawały na wysokość 0,4-0,5 m. Nekropola użytkowana była od IV do końca VI (lub początków VII) w. po Chr. przez ludność bałtyjską (więcej na temat tych społeczności znajduje się tutaj: https://terradesolata.pl/blog/kim-sa-baltowie/) – nazywaną w archeologii kulturą sudowską. Niektórzy ze zmarłych grzebani byli niespaleni, ułożeni na osi północ-południe z głową na północ, część natomiast poddawano kremacji. Prochy składano do ziemi bezpośrednio lub w glinianym naczyniu. Liczba zmarłych w pojedynczym kurhanie wahała się od jednego do kilku. Wspólną cechą jest to, że każdy z kopców miał jeden grób znajdujący się w centrum, pozostałe natomiast lokowane były w innych jego częściach. Zarówno groby szkieletowe jak i ciałopalne nierzadko miały dodatkowe obstawę lub bruki kamienne. Mniejsze kurhany w części północnej i południowej rozmieszczone były wokół większego z pochówkiem męskim. W kurhanie o średnicy 11 m w skupisku północnym wraz ze zmarłym złożono również konia (o szczególnej roli tego zwierzęcia w świecie bałtyjskim przeczytać można tutaj: https://terradesolata.pl/edukacja/czy-kazdy-widzi-jaki-jest-kon/). Zmarłych wyposażano w ozdoby, broń, narzędzia codziennego użytku oraz naczynia gliniane. Badania wykopaliskowe na tym stanowisku prowadzone były w latach 1956-1961 w ramach działań Kompleksowej Ekspedycji Jaćwieskiej. Już wówczas archeolodzy obserwowali znaczne zniszczenie stanowiska. Był to efekt pozyskiwania kamienia potrzebnego do budowy dróg, skupowanego m.in. przez Przedsiębiorstwo „Kamieniołomy Suwalskie”. Łącznie przebadano 123 kurhany zawierające 205 pochówków. Dziś po kopcach nie ma śladów, w terenie widoczne są natomiast niewielkie zagłębienia będące zapewne pozostałością wykopów archeologicznych. Badania weryfikacyjne na cmentarzysku w m. Osowa są jednym z działań realizowanych w latach 2021-2022 przez Fundację Terra Desolata w ramach projektu pn. Wieloaspektowe badania weryfikacyjne wybranych stanowisk archeologicznych Suwalszczyzny dofinansowanego ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego pochodzących z Funduszu Promocji Kultury, uzyskanych z dopłat ustanowionych w grach objętych monopolem państwa, zgodnie z art. 80 ust. 1 ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych. Projekt realizowany jest w ramach programu Ochrona Zabytków Archeologicznych.
Dane obiektu zostały uzupełnione przez użytkownika .
Rodzaj: kurhan
Forma ochrony: Rejestr zabytków, Ewidencja zabytków
Inspire id: PL.1.9.ZIPOZ.NID_A_20_AR.18840, PL.1.9.ZIPOZ.NID_E_20_AR.1760835