Historia obiektu

Według decyzji o wpisie do rejestru zabytków założenie w Rajczynie jest datowane na XIV wiek.

Na pewno pod koniec XVIII w. istniał w tym miejscu zamek/dwór. Wieś należała wówczas do majora von Königa. Kolejnymi właścicielami byli przedstawiciele rodzin: von Meier, von Falkenhain, von Sieber, Mudring, Schlüter, Halle. Dwór uległ zniszczeniu pod koniec II wojny światowej. Po 1945 r. ruiny rozebrano.

Opis obiektu

Usytuowanie zabytku:

Stanowisko archeologiczne jest zlokalizowane w obrębie mezoregionu Obniżenia Ścinawskiego, w zachodniej części wsi, na zachód od zabudowań danego folwarku, na terenie zadrzewionym.

Opis stanowiska:

Założenie składa się z rozległego kopca na planie owalu o średnicy u podstawy około 80 m, u góry 54 m, wysokości około 3 m ponad przyległy teren. Nasyp otacza fosa szerokości ponad 11 m, od wschodu przekształcona w staw. Na kopcu znajdują się pozostałości zabudowań dworu.

Stan i wyniki badań archeologicznych:

Stanowisko archeologiczne było znane przed 1945 r. W 1930 r. Max Hellmich odnotował istnienie Wasserschloss (zamek wodny) w Rajczynie. W 1962 r. obiekt badano powierzchniowo na zlecenie Konserwatora Zabytków Archeologicznych. W północno-wschodniej części majdanu znaleziono kilka ułamków ceramiki datowanej prawdopodobnie na wczesne średniowiecze.

W 1987 r. w czasie realizacji weryfikacyjno-poszukiwawczych badań Archeologicznego Zdjęcia Polski Zbigniew Lissak opracował kartę ewidencyjną stanowiska archeologicznego wpisanego do rejestru zabytków. Badacz znalazł 3 fragmenty ceramiki, które określił jako średniowieczne.

Grodzisko zostało zinwentaryzowane przez zespół badaczy z Politechniki Wrocławskiej na podstawie materiałów z laserowego skaningu lotniczego pozyskanych z zasobów Centralnego Ośrodka Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej. Z wynikami analiz opublikowanymi w 2019 r. można zapoznać się na stronie internetowej projektu badawczego:

http://www.odgrodudozamku.pl/stanowisko/rajczyn-st-1-grodzisko/ (dostęp: 12.09.2024)

Na mapie lidarowej około 130 m na południe od obiektu wpisanego do rejestru zabytków znajduje się założenie na planie owalu, złożone z kopca o średnicy u podstawy ok. 33 m, otoczonego fosą szerokości ok. 6 m, od wschodu przekształconą w staw. Obiekt do tej nie został odnotowany w dokumentacji archeologicznej.

Dostępność obiektu dla zwiedzających: Zabytek dostępny

Autor noty: oprac. Donata Trenkler, OT NID we Wrocławiu, 14-12-2020 r.