Poznaj lokalne zabytki


Wyraź zgodę na lokalizację i oglądaj zabytki w najbliższej okolicy

Zmień ustawienia przeglądarki aby zezwolić na pobranie lokalizacji
Strona korzysta z plików cookies. Dowiedz się więcej.

cmentarz żydowski - Zabytek.pl

cmentarz żydowski


cmentarz żydowski 2. poł. XIX w. Mszana Dolna

Adres
Mszana Dolna

Lokalizacja
woj. małopolskie, pow. limanowski, gm. Mszana Dolna (gm. miejska)

Pierwsi Żydzi pojawili się w Mszanie Dolnej zapewne już na przełomie XVI i XVII wieku. Miasto leżało bowiem na ważnym szlaku handlowym z Krakowa do Koszyc. Bardziej zorganizowane żydowskie osadnictwo rozpoczęło się w Mszanie Dolnej w połowie XVIII wieku. W tym czasie w mieście przebywali Żydzi, którzy dzierżawili karczmy.

Wiadomo, że w 1870 roku powstała w Mszanie Dolnej niezależna gmina żydowska, która dysponowała synagogą i cmentarzem. Cmentarz jednak powstał już zapewne w XVIII wieku. Założono go na zboczu wzgórza, na południowy zachód od centrum miasta, przy drodze na Zakopane (obecnie ulica Zakopiańska). Cmentarz funkcjonował, jako miejsce grzebalne do drugiej wojny światowej. W czasie okupacji Niemcy zdewastowali nekropolię. Proces niszczenia był kontynuowany po 1945 roku. 

Opis

Obecnie cmentarz zajmuje powierzchnię około 0,24 hektara i jest ona mniejsza niż pierwotnie, bo po drugiej wojnie światowej na jej skrajnych fragmentach zbudowano drogę. Na cmentarzu zachowało się mniej więcej 30 macew. Część z nich posiada dobrze zachowane reliefowe dekoracje w postaci wici roślinnej i przedstawień symbolicznych, charakterystycznych dla judaizmu, a także czytelne inskrypcje. Wewnętrzny układ przestrzenny nie jest czytelny.

W 1989 roku cmentarz w Mszanie Dolnej został pod nr A-606 wpisany do rejestru zabytków. W 1991 roku z inicjatywy pochodzącego z Mszany Dolnej Leo Gatterera został odnowiony. Wzniesiono stalowy parkan z bramą oraz furtką.

Właściciel praw autorskich do opisu: Muzeum Historii Żydów Polskich POLIN

Rodzaj: cmentarz żydowski

Forma ochrony: Rejestr zabytków, Ewidencja zabytków

Inspire id: PL.1.9.ZIPOZ.NID_N_12_CM.17857, PL.1.9.ZIPOZ.NID_E_12_CM.26764