Dwór - Zabytek.pl
Adres
Końskie, 34
Lokalizacja
woj. podkarpackie,
pow. brzozowski,
gm. Dydnia
Historia
W 1. połowie XIX wieku rolę dworskiej siedziby mieszkalnej pełnił drewniany budynek dworu, który stał na lekkim wzniesieniu kilka metrów na północ od obecnego dworu. Istniejący do chwili obecnej murowany budynek dworu wzniesiony został w 1888 roku z inicjatywy Alfonsa de Eichburg Reisensteina. W pierwszych dwóch dekadach XX wieku właścicielem dworu był jeszcze wspomniany Alfons de Eichburg Reisenstein, a w okresie międzywojennym jako jego właścicielkę wymieniano Marię Staszkową Nowak. Jesienią 1944 roku w ramach reformy rolnej cały majątek ziemski wraz z budynkiem dworu został znacjonalizowany i przejęty na własność Państwowych Nieruchomości Ziemskich. W okresie PRL zespół dworski funkcjonował jako część Państwowego Gospodarstwa Rolnego (PGR) w Witryłowie, a sam dwór wykorzystywany był od lat 50. XX wieku najpierw do celów mieszkaniowych przez jego pracowników, a później służył jako pomieszczenia biurowo-administracyjne. W 1992 roku zespół dworski w Końskiem trafił wraz z budynkiem dworu do zasobu Agencji Własności Rolnej Skarbu Państwa, a w następnych latach został wydzierżawiony przedsiębiorcy prywatnemu. Obecnie budynek dworu stanowi własność prywatną.
Opis
Dwór usytuowany jest w północno-wschodniej części wsi na niewielkim wzniesieniu w otoczeniu dawnego parku dworskiego. Parterowy, podpiwniczony murowany i otynkowany dwór w stylu neoklasycystycznym rozplanowany jest na rzucie regularnego prostokąta. Budynek zwrócony frontem w kierunku wschodnim wzniesiony z cegły i kamienia. Dwór nakryty jest dachem czterospadowym o pokryciu z blachy z dwoma dwuspadowymi zadaszeniami nad portykami od strony wschodniej i zachodniej. Budynek dwutraktowy posiadający po pięć pomieszczeń w każdym trakcie. Piwnice w części północno-zachodniej ze sklepieniami kolebkowymi. Fasada zachodnia o dziewięciu osiach z centralnie usytuowanym portykiem wspartym na czterech kolumnach. Fasada wschodnia również dziewięcioosiowa z położonym centralnie portykiem opartym na czterech filarach zwieńczonym trójkątnym tympanonem. Okna dość wąskie i wysokie zamknięte łukiem odcinkowym.
Zabytek niedostępny, który widoczny jest częściowo tylko z odległości.
Oprac. Andrzej Gliwa, OT NID w Rzeszowie, 30.01.2026 r.
Bibliografia
- Archiwum Państwowe w Przemyślu, zesp. 1313, sygn. 760 M, Końskie in Galizien, 1852, skala 1:2880, sekcja nr IV.
- Aftanazy R., Dzieje rezydencji na dawnych kresach Rzeczypospolitej, t. 8, Województwo ruskie, Ziemia przemyska i sanocka, Wrocław-Warszawa-Kraków 1996, s. 356-357.
- Katalog Zabytków Sztuki w Polsce, t. 13, Województwo rzeszowskie, pod red. E. Śnieżyńskiej-Stolotowej i F. Stolota, z. 2, powiat brzozowski, Warszawa 1974, s. 69-70.
- Libicki P., Dwory i pałace wiejskie w Małopolsce i na Podkarpaciu, Poznań 2012, s. 176-177.
- Piórecki J., Ogrody i parki województwa krośnieńskiego, Bolestraszyce 1998, s. 124-125.
Rodzaj: dwór
Styl architektoniczny: neoklasycystyczny
Materiał budowy:
ceglane
Forma ochrony: Rejestr zabytków, Ewidencja zabytków
Inspire id: PL.1.9.ZIPOZ.NID_N_18_BK.376582, PL.1.9.ZIPOZ.NID_E_18_BK.178865