Historia

Pierwsza cerkiew i zarazem parafia w Króliku Wołoskim została odnotowana już w 1558 roku, a następnie  podczas wizytacji dziekańskiej w 1761 roku. Cerkiew nosiła wówczas wyzwanie Mikołaja Cudotwórcy. W 1843 roku rozpoczęto budowę nowej świątyni, której nadano wezwanie Przeniesienia Relikwii św. Mikołaja. W połowie wieku na terenie przykościelnym powstała murowana kostnica i okalający ją cmentarz. W 2. połowie XIX wieku dobudowano dzwonnicę parawanową. Cerkiew remontowano dwukrotnie w okresie międzywojennym. Po II wojnie światowej i wysiedleniu ludności łemkowskiej budynek cerkwi stał się na blisko 40 lat magazynem dla PGR w Szklarach. Latem 1996 roku nagrobki na przycerkiewnym cmentarzu zostały poddane pracom renowacyjnym przez uczestników obozu konserwatorskiego. W 2012 roku stowarzyszenie „Królik Wołoski” otrzymało prawo własności zespołu cerkiewnego i niezwłocznie rozpoczęło prace nad zabezpieczeniem budynku i terenu wokół: przeprowadzono badania geologiczne, zabezpieczono okna oraz wykonano remont dachu.

Opis    

Zespół cerkiewny pw. Przeniesienia Relikwii św. Mikołaja znajduje się w nieistniejącej dziś wsi Królik Wołoski, po zachodniej stronie drogi z Rymanowa do Jaślisk, tuż za granicą wsi Królik Polski. Zespół tworzą: cerkiew, dzwonnica oraz otoczenie, na które składa się cmentarz przykościelny oraz kostnica. Całość obwiedziona jest murem z kamienia. Cerkiew o zwartej bryle, kryta dachem dwuspadowym łamanym. Została założona na planie prostokąta jako świątynia jednonawowa, z wyodrębnionym prezbiterium umiejscowionym od strony zachodniej, do którego od północy i południa dobudowano zakrystie. Dzwonnica parawanowa została zbudowana po północnej stronie cerkwi. Zmurowana z cegły i kamienia oraz otynkowana mieściła trzy dzwony, które nie zachowały się. W bezpośrednim otoczeniu cerkwi znajdują się pozostałości murowanej kostnicy oraz cmentarz, na którym najstarszy nagrobek pochodzi z 1874 roku.

Teren zespołu dostępny bez ograniczeń. Cerkiew dostępna wyłącznie z zewnątrz. Utrudnienia dla osób z niepełnosprawnością ruchową.

Oprac. Joanna Dzik, OT NID w Rzeszowie, 02.12.2025 r.

Bibliografia    

• Karta ewidencyjna obiektu: Dzwonnica przy cerkwi, oprac. Z. Szanter, 1978.
• Karta ewidencyjna obiektu: Cerkiew pw. Przeniesienia Relikwii św. Mikołaja przy cerkwi, oprac. A. Mazurek, 2005.
• Karta ewidencyjna obiektu: Kostnica na cmentarzu koło cerkwi p.w. św. Mikołaja, A. Mazurek, 2005.
• Na rymanowskiej Rusi, M. Łuczaj, red., Krosno 2013.
• Potocki A., W dolinie górnego Wisłoka i od Rymanowa po Jaśliska, Krosno 2013.
• Szematyzm greko-katołyckoho duchoweństwa Apostolskoji Administracji Łemkowszczyzny, Lwów 1936.